Quán cà phê phải bán bao nhiêu ly mỗi ngày mới không lỗ? Cách tính điểm hòa vốn

Tóm tắt nhanh
Điểm hòa vốn của quán cà phê bằng chi phí cố định chia cho lãi gộp trên mỗi ly, không phải chia cho giá bán. Với ví dụ giả định 15 triệu chi phí cố định, chia cho 30.000 ra 500 ly nhưng chia cho lãi gộp 18.000 ra 834 ly, lệch hơn 330 ly. Chia thêm cho số ngày bán trong tháng là ra số ly cần bán mỗi ngày.
Cùng một khoản chi phí cố định 15 triệu, chia cho 30.000 ra 500 ly. Chia cho 18.000 ra 834 ly.
Chênh hơn 330 ly. Ví dụ này là giả định thôi, nhưng cái chênh đó là thật ngoài đời. Nó chính là lý do nhiều chủ quán thấy khách đông, ly ra đều tay mà cuối tháng mở sổ vẫn... lỗ :)))
Bài này mình đi chậm một chút, tính từng bước để ae tự ra được con số cho quán của mình. Cần cái máy tính bấm cơ bản thôi, ko cần Excel gì cao siêu.
I.Điểm hòa vốn là gì?
Trước hết, điểm hòa vốn là gì? Nói đời thường: đó là số ly tối thiểu quán phải bán để tiền thu về vừa đủ gánh hết chi phí. Bán dưới số đó là lỗ. Bán đúng số đó là huề vốn, làm không công. Từ ly thứ điểm hòa vốn + 1 trở đi mới bắt đầu có lời.
Cái đáng nói là đa số người mở quán chưa bao giờ tính ra con số này. Họ nhìn quán đông thì thấy ổn, nhìn quán vắng thì thấy lo, đều bằng cảm giác. Mà cảm giác thì rất dễ sai, nhất là khi mình nhìn nhầm con số cần chia.
II.Con số cần chia: lãi gộp trên mỗi ly
Vậy con số cần chia là gì? Nó là lãi gộp trên mỗi ly. Công thức gọn lắm:
Giá bán không phải số tiền mình giữ lại. Lãi gộp mới là số đó.
Ông T
Lãi gộp mỗi ly = giá bán trừ đi chi phí trực tiếp để làm ra ly đó. Tức là cà phê, sữa, đường, đá, ly, nắp, ống hút... mấy thứ mà bán thêm 1 ly thì tốn thêm 1 phần. Chi phí này thường gọi là giá vốn.
Quay lại ví dụ. Giả sử ly bán 30.000. Nếu làm ra ly đó tốn 12.000 tiền nguyên liệu và vật dụng thì mỗi ly mình giữ lại 18.000. Đó là con số 18.000 ở đầu bài (12.000 là mình suy ngược ra để ví dụ cho dễ hình dung nha).
III.Tính thử: chia cho giá bán hay chia cho lãi gộp?
Bây giờ so hai cách tính:
Cách sai: 15.000.000 chia 30.000 ra 500 ly. Nghe nhẹ nhàng, tháng bán 500 ly là huề.
Cách đúng: 15.000.000 chia 18.000 ra 833,3, làm tròn lên 834 ly. Phải làm tròn LÊN, vì 833 ly vẫn còn thiếu một chút. Bán ly 834 mới đủ.
Hai cách chia, hai kết quả
| Chia cho giá bán | Chia cho lãi gộp | |
|---|---|---|
| Số đem chia | 30.000 | 18.000 |
| Ly hòa vốn mỗi tháng | 500 ly | 834 ly |
| Ly mỗi ngày (30 ngày) | khoảng 17 ly | khoảng 28 ly |
| Cuối tháng | thiếu gần 6 triệu | vừa đủ huề vốn |
Nhìn thì chỉ là đổi số bên dưới, nhưng ae thấy rồi đó, mục tiêu nhảy từ 500 lên 834. Ai tưởng mình cần 500 mà bán đúng 500 thì cuối tháng thiếu khoảng 6 triệu mà ko hiểu tiền đi đâu. Công thức đúng cho phần thiếu: 334 ly còn thiếu nhân 18.000 là gần 6 triệu :))
IV.Một ngày phải bán bao nhiêu ly?
Tới đây chắc có bạn hỏi: ủa 834 ly là cả tháng hả, vậy một ngày bán bao nhiêu? Chia tiếp thôi. Giả sử quán mở 30 ngày trong tháng:
- 500 ly chia 30 ngày ra khoảng 17 ly mỗi ngày (cách tính sai)
- 834 ly chia 30 ngày ra khoảng 28 ly mỗi ngày (cách tính đúng)
Tức là một ngày chênh gần 11 ly. Nghe ko nhiều, nhưng với quán nhỏ mới mở, ngày nào cũng thiếu 11 ly là khác biệt giữa sống được và ngộp thở.
Thành ra bước cuối cùng ae nhớ làm là chia cho số ngày quán thực sự mở bán, ko phải số ngày trong lịch. Quán nghỉ chiều thứ Hai hay nghỉ Tết thì số ngày bán ít đi, số ly mỗi ngày phải tăng lên. Chỗ này nhiều người hay quên.
V.Bốn bước tự tính cho quán của bạn
Vậy các bước tự tính cho quán mình là:
- Bước 1: cộng hết chi phí cố định hàng tháng (mặt bằng, lương nhân viên, điện nước, internet, khấu hao máy móc nếu có, mấy khoản phải trả dù bán hay ko bán)
- Bước 2: tính lãi gộp mỗi ly = giá bán trừ chi phí trực tiếp của ly đó
- Bước 3: chia bước 1 cho bước 2 ra số ly hòa vốn mỗi tháng, làm tròn lên
- Bước 4: chia tiếp cho số ngày quán thực sự mở trong tháng ra số ly mỗi ngày
4 bước tính hòa vốn
- Cộng chi phí cố địnhMặt bằng, lương, điện nước, internet, khấu hao, cả lương của mình
- Tính lãi gộp mỗi lyGiá bán trừ chi phí trực tiếp của ly đó
- Ra số ly cả thángChi phí cố định chia lãi gộp, làm tròn lên
- Ra số ly mỗi ngàyChia tiếp cho số ngày quán thực sự mở bán
VI.Năm sai lầm hay gặp khi tính hòa vốn
Bốn bước thôi, nhưng sai lầm thì nhiều lắm. Mình kể mấy cái hay gặp.
A.Chia cho giá bán thay vì lãi gộp
Sai lầm số 1: chia cho giá bán, đúng như ở trên. Nghe quen thuộc mà vẫn mắc. Lý do là giá bán là con số mình nhìn thấy mỗi ngày trên menu, còn lãi gộp thì phải ngồi tính. Con người lười, nên hay lấy cái dễ thấy.
B.Bỏ sót chi phí cố định
Sai lầm số 2: bỏ sót chi phí cố định. Chủ quán hay nhớ tiền thuê mặt bằng nhưng quên mấy khoản lặt vặt như phần mềm tính tiền, bảo trì máy, internet. Có một khoản nữa rất hay bị quên là lương của chính mình. Nếu mình đứng quầy cả ngày mà ko tính công, thì quán đó chưa phải kinh doanh, nó là mình đi làm không lương :)))
C.Giá vốn theo lý thuyết, không theo thực tế
Sai lầm số 3: lấy giá vốn theo lý thuyết, ko theo thực tế. Công thức pha chế ghi một ly hết bao nhiêu, nhưng ngoài đời có ly đổ, ly pha sai, đá tan, sữa hết hạn. Nếu ko tính phần hao hụt này thì lãi gộp thực tế thấp hơn lãi gộp trên giấy, và số ly hòa vốn sẽ cao hơn mình tưởng.
D.Một con số lãi gộp cho cả menu
Sai lầm số 4: dùng một con số lãi gộp cho cả menu. Quán có nhiều món, mỗi món lãi gộp khác nhau. Cà phê đen khác trà trái cây, trà trái cây khác bánh ngọt. Lúc đó con số cần dùng là lãi gộp trung bình theo cơ cấu bán thực tế, tức là nhìn xem khách hay gọi món gì rồi mới lấy trung bình. Nếu chưa có dữ liệu thì cứ tính tạm bằng món bán chạy nhất, rồi cập nhật khi có dữ liệu thật.
Con số hòa vốn ko phải để nhìn cho sợ. Nó là cái mốc để mình biết ngày hôm nay đang đứng ở đâu.
Ông T
E.Khuyến mãi mà không tính lại
Sai lầm số 5: khuyến mãi mà ko tính lại. Giảm giá, mua một tặng một, voucher đều kéo lãi gộp xuống. Giả sử (giả sử thêm nha) lãi gộp mỗi ly từ 18.000 rớt còn 15.000, thì 15 triệu chia 15.000 ra đúng 1.000 ly. Chỉ giảm một chút xíu giá mà số ly cần bán nhảy thêm cả trăm ly. Khuyến mãi ko xấu, nhưng phải biết nó đẩy điểm hòa vốn đi xa bao nhiêu trước khi bấm chạy.
Kiểm lại trước khi tin con số
- Đã chia cho lãi gộp, không phải giá bán
- Đã cộng đủ chi phí cố định, kể cả phần mềm, bảo trì và lương của mình
- Giá vốn đã tính cả hao hụt: ly đổ, pha sai, đá tan, sữa hết hạn
- Lãi gộp là trung bình theo món khách hay gọi
- Đã tính lại lãi gộp sau khi khuyến mãi
- Chia theo số ngày quán thực sự mở
VII.Tính ra rồi thì dùng vào việc gì?
Tới đây ae có thể thắc mắc, tính ra rồi thì làm gì với nó? Mình thấy có ba cách dùng thực dụng.
A.So với số ly đang bán thật
Thứ nhất, so với số ly đang bán thật. Mở sổ ra, đếm trung bình mỗi ngày bán bao nhiêu ly rồi so với mốc hòa vốn mỗi ngày. Thấp hơn thì biết ngay vì sao cuối tháng ko còn đồng nào. Cao hơn thì phần chênh lệch nhân với lãi gộp là tiền lời, và con số đó mới đáng tin để tính chuyện mở rộng.
B.Tìm đòn bẩy để hạ điểm hòa vốn
Thứ hai, tìm đòn bẩy. Muốn hạ điểm hòa vốn thì chỉ có hai đường: giảm tử số (cắt chi phí cố định) hoặc tăng mẫu số (tăng lãi gộp mỗi ly). Giá vốn giảm, giá bán tăng, đổi cơ cấu món bán, đều làm mẫu số lớn hơn. Còn cắt tiền thuê, giảm giờ làm ca vắng khách, đều làm tử số nhỏ lại. Muốn biết cái nào đáng làm thì cứ thử thay số vào công thức, 2 phút là ra.
C.Tính trước khi mở quán
Thứ ba, tính trước khi mở quán. Nhiều người tính điểm hòa vốn sau khi đã bỏ tiền thuê mặt bằng, sắm máy. Tính trước mới thấy quán đó có khả thi ko: nếu mốc hòa vốn là 28 ly mỗi ngày mà vị trí đó chỉ có khoảng 10 người ghé qua thì đừng mở. Rẻ hơn rất nhiều so với đóng cửa sau ba tháng.
VIII.Hòa vốn chỉ là mốc tối thiểu
Một điều mình muốn nói công bằng: điểm hòa vốn chỉ là cái mốc tối thiểu, chưa phải mục tiêu. Bán đúng hòa vốn là huề, ko có tiền trả lương cho mình, ko có tiền dự phòng, ko có tiền sửa máy khi hỏng. Mục tiêu thật phải cao hơn nó một đoạn, và đoạn đó mới là phần để sống.
Và tất nhiên ví dụ 15 triệu, 30.000, 18.000 trong bài là số giả định để tính cho dễ. Quán mình chi phí bao nhiêu, bán giá nào thì ae thay số của mình vào. Đừng copy 28 ly mỗi ngày rồi nghĩ quán mình cũng cần đúng như vậy :))
Tóm lại cho gọn: chi phí cố định chia cho lãi gộp mỗi ly ra số ly cả tháng, chia tiếp cho số ngày mở bán ra số ly mỗi ngày. Chia cho giá bán là cái bẫy mà ai cũng từng rơi vào.
Đây mới là phần 1 trong chuỗi 8 phần mình đang làm. Phần sau mình sẽ nói kỹ hơn chuyện bán 100 đồng thì thật sự giữ lại bao nhiêu, vì đó chính là chỗ lãi gộp hay bị hiểu sai nhất.
Ps. Bạn thử tính cho quán mình đi, nếu ra con số lớn hơn mình tưởng thì ko chỉ mình bạn đâu, đa số đều ngớ người lần đầu =))))
Câu hỏi thường gặp
Điểm hòa vốn của quán cà phê là gì?
Đó là số ly tối thiểu quán phải bán để tiền lãi gộp thu về vừa đủ trả hết chi phí cố định. Bán dưới mốc này là lỗ, đúng mốc là huề, vượt mốc mới có lời. Công thức: chi phí cố định chia cho lãi gộp mỗi ly.
Lãi gộp mỗi ly khác giá bán thế nào?
Giá bán là số tiền khách trả. Lãi gộp là phần còn lại sau khi trừ chi phí trực tiếp làm ra ly đó như nguyên liệu, ly, nắp, ống hút. Ví dụ ly bán 30.000 mà chi phí trực tiếp 12.000 thì lãi gộp là 18.000.
Chi phí cố định gồm những khoản nào?
Là những khoản phải trả hàng tháng dù bán nhiều hay ít: tiền thuê mặt bằng, lương nhân viên, điện nước, internet, phần mềm tính tiền, khấu hao máy móc. Nên tính cả công của chính chủ quán nếu mình đứng quầy mỗi ngày, kẻo nhìn quán có lời mà thực ra làm không công.
Quán bán nhiều món giá khác nhau thì tính lãi gộp thế nào?
Nên dùng lãi gộp trung bình theo cơ cấu món bán thực tế, tức là món nào khách gọi nhiều thì tính nặng hơn. Chưa có dữ liệu thì tạm lấy món bán chạy nhất, rồi cập nhật khi đã ghi chép được vài tuần.
Làm sao đổi từ số ly mỗi tháng sang số ly mỗi ngày?
Chia số ly hòa vốn cả tháng cho số ngày quán thực sự mở bán, không phải số ngày trong lịch. Ví dụ 834 ly chia 30 ngày ra khoảng 28 ly mỗi ngày. Nếu quán nghỉ một số ngày thì số ly mỗi ngày phải cao hơn.
Muốn hạ điểm hòa vốn thì làm cách nào?
Chỉ có hai hướng: giảm chi phí cố định hoặc tăng lãi gộp mỗi ly. Tăng lãi gộp bằng cách giảm giá vốn, điều chỉnh giá bán hoặc đẩy món có lãi gộp cao. Khuyến mãi thì ngược lại, kéo lãi gộp xuống nên cần tính lại mốc trước khi chạy.


